आशैआशमा २०१६ सकियो

  • Get News Alerts

केही त होला भन्ने आशैआशमा २०१६ सकियो। संविधान आएपछि रामराज्य हुनेछ भन्थे। १५ महिना वितिसकेछ। देश अगाडि जान्छ भन्थे। अगाडि गयो कि उँही छ मेसो पाउन सकिएको छैन। शंका लाग्छ पछाडि पो हट्यो कि !

भन्नेहरु भन्थे। यो देशमा राजतन्त्र भएर विकास भएन। १ दशक पुरा भयो राजतन्त्र विदाई गरेको। जनताले आफैं संविधान बनाएपछि अग्रगमनको यात्रा सुरु हुन्छ भन्थे। भनेजस्तो विकास भएको छैन। बरू भन्नेहरुका भाखा फेरिन लागेका छन्। अब संशोधन, चुनाव के के भन्न लागेका छन्। घटनाक्रमहरुले प्रमाणित गरिरहेछन् नेपालमा यसो भएपछि गज्जब हुन्छ; उसो भएपछि गज्जब हुन्छ भन्ने केवल बहाना मात्रै हुन्।

सबै कुराको निदान सम्भव छ बहानाबाहेक। टाउको दुखेको उपचार गराउन दन्त चिकित्सककहाँ गएर हुँदैन।

एक मित्रले बरोबर भन्थे लक्ष्य निर्धारण नगरेकाहरु जति हिँडे पनि कँही पुग्न सक्दैनन्। नेपाल राज्यको सन्दर्भमा कुरा गर्दा हामीलाई चाहिएको कुरामा हामी लगभग स्पष्ट छौं। हामीलाई चाहिएको विकास, शान्तिसुरक्षा, आर्थिक प्रगति, आफ्नै देशमा रोजगारी लगायतका विषय हुन्। वाद, तन्त्र त्यसपछिका प्राथमिकता हुन्। नेपालका सबैलाई हाम्रो आवश्यकता थाहा छ। सबै कुरा थाहा भएर पनि हामीले गन्तव्य भेटाउन सकेका छैनौं। हामी जाने बाटोमा अझै अलमल छौं। यहाँ जाने भन्ने मात्र थाहा भएर हुँदैन। त्यहाँसम्म पुग्नका लागि दृढसंकल्प पनि हुनैपर्छ। नेपालका नेताहरुमा जुन ठाँउमा गयो उसलाई उचाल्ने र अरुलाई पछार्ने काममा स्वयं प्रधानमन्त्री लागेका छन्। यहाँ अरु उफ्रिए भनेर चिन्ता गर्नु नै बेकार छ।

पृथ्वी जयन्ती आउँदैछ। सम्मान गर्ने कि अपमान गर्ने भनेर समाज विभाजित छ। इतिहास गलत थिएन भने उनले काठमाडौं राजधानी सारे। आफ्नै संस्कार संस्कृति स्थानीयमा लाद्ने प्रयास गरेनन्। बरू स्थानीयले वर्षौंदेखि मानेर आएको कुमारी प्रथालाई स्वीकार गरे। तत्कालिन अवस्थामा कुमारीको खुट्टा ढोगे। यसले गर्दा स्थानीय र राजपरिवारको सम्बन्ध सुमधुर भएकै हो।

नेपाल बन्न नसकेको श्रोत साधनका अभावले हैन। नेतृत्वको बेइमानीले हो। यस्तो बेइमानीका कारण नेपाल बन्न नसक्नुमा यो वा त्यो दोष देखाएर हामी रमाइरहेका छौं।

सति प्रथामा सति जल्दै गर्दा नौमती बाजा जोडले बजाउने गरिन्थ्यो रे। त्यसका लागि तर्कहरु जेसुकै प्रयोग भए पनि आगोमा जल्दाको सतिको चित्कार त्यही बाजाका आवाजमा हराओस भन्ने नै थियो। नेपालमा पनि विकास नहुनुको मूख्य कारण भनेको राजनीतिक नेतृत्व नै हो। यसबाट ध्यान अन्यत्र मोड्नका लागि उसले कहिले राणाशासन देखाउँछ। कहिले १७ साल देखाउँछ। पञ्चायत बहुदल सबै उसले देखाइरहेकै छ। यीनै बहानामा उसले देशलाई झन् झन् बर्वादीतर्फ धकेलिरहेको छ।

नेपालमा गरिबी छ। अशिक्षा छ। बेरोजगारी छ। विभेद छ। समस्याहरुकै चाङ छ। यस्ता चाङलाई देखाएर यहाँ सबै दलको राजनीति चलेको छ। यस्तै केही वर्षसम्म चल्ने निश्चित छ।

वालुवा नै वालुवा भएको देशमा मान्छे बोका काट्दाझै काटिन्छन्। विकास रोकिएको छैन। महिलाले केही वर्ष अघिमात्रै चुनावमा मतदानको अवसर पाए। श्रीमान बिना पसलमा सामान किन्न जाँदा कारवाही हुने देशमा महिलाअधिकारको कुरा सुनिन्न। यहाँ भने महिला अधिकारका नाममा रोईलो चलिरहेको छ। चल्दै रहनेछ।

सबै कानुनका दृष्टीमा समान भन्ने अवधारणाका बिचमा पनि केही समुदाय अगाडि गएको पक्कै हो। यसका बारेमा न गम्भीर छलफल हुन सक्यो न विमर्श। केही वर्ग उत्थानका नाममा संविधानमै तोकेर अग्राधिकारको बहस चलेकै हो। अझै पनि क्रान्तिकारी कमरेडहरुमा यसको अवशेष बाँकी छ।

लेखको अन्त्यमा एउटा घटना उल्लेख गर्नु सान्दर्भिक लागेको छ। देश परिवर्तनको उत्कट चाहना पालेका एक युवा माओवादी युद्वमा सामेल भए। त्यहाँ हुने प्रशिक्षणले आफ्नै बाबुलाई सामन्त देखे। उनका बाबु पूर्व पञ्च थिए। क्रान्ति सफल गर्न सामन्तिहरूको सफाया गर्नु पर्थ्यो। नसके सम्पत्तिमा क्षति। उनले सामन्तका घरमा बम राखे। सामन्तको सम्पति नष्ट गरेकोमा हर्षबढाँइ गरे।

युद्वविराम भयो। माओवादीले चुनावमा भाग लियो। नेताहरुको जीवनस्तर फेरिन लाग्यो तव उनलाई पनि आफूसँग सम्पत्ति चाहिने कुराको दिव्यज्ञान प्राप्त भयो। यो दिव्यज्ञानसँगै उनलाइ अर्को दिव्यज्ञान पनि प्राप्त भयो कि कुनै समय सामन्तको भनेर नष्ट पारिएको सम्पत्ती त आफ्नै थियो।

एउटा बसमा यात्राका क्रममा भेट भएथ्यो उनीसँग। उनले भने 'अहिले बुझ्दैछु। मेरा बा कसरी सामन्त हुन सक्थे र। उनले जीन्दगीमा बनाएको त्यही एउटा घर न थियो। त्यही पनि खरानी पारियो। अहिले साह्रै ग्लानी हुन्छ।'

उनको कुरा बेला बेला सम्झिन्छु। अहिले पनि नेपालमा त्यस्तै उन्माद बोक्ने युवाहरु छन्। नेताहरु छन्। देशको भलाइका लागि भनेर गरेका काम कतै तीनै युवाले सामन्तवाद अन्त्य गरेजस्तै त छैनन्! आँखा कहिले खुल्ला? खुलुञ्जेल के के गुमिसक्ला!

प्रतिकृया दिनुहोस

विचार

किनमेल

ग्लोबल

कला

अंग्रेजी संस्करणबाट

ब्लग

  • मतगणना स्थलमा जे देखियो मतगणना स्थलमा जे देखियो

    सयौं मतपत्र यस्ता थिए, जसमा ल्याप्चे लगाएर भोट हालिएको थियो। पार्टीका उम्मेदवारलाई भोट हालिसकेपछि सोही पदमा उठेका स्वतन्त्र उम्मेदवारलाई पनि भोट हालिएको धेरै पाइयो। जस्तो, रुख वा सूर्य चिह्नमा भोट हालेपछि क्यामरा वा इस्टकोट चिह्नमा मत हाल्नेको संख्या हजारौं थियो।
     

    मानवी पौडेल

  • बालबालिकाहरुमा लुकेको संबेदनशील समस्या ‘थाइराइडको समस्या’ बालबालिकाहरुमा लुकेको संबेदनशील समस्या ‘थाइराइडको समस्या’

    बिश्वमा करिब २०० मिलियन भन्दा बढी मानिसहरुमा थाइराइडको कारण बिरामी हुने गरेको पछिल्लो तथ्याङ्कहरुले देखाएका छन्। यो समस्या मध्ये ५० प्रतिशत बिरामीहरुको जनचेतना नभएको देखिएको छ। बिश्वको जनसंख्याको करिब ३० प्रतिशत मानिसहरु आयोडिन कमी भएका क्षेत्रमा बसोबास गर्ने गरेको अध्ययनहरुले देखाएको छ।

    डा. बिनोद कुमार साह

  • अमेरिकामा तालिम अमेरिकामा तालिम

    (तिब्बतबाट नेपाल आएपछि गोम्पोले पुनः विवाह गरे। सन् २००८ मा पनि मैले उनलाई भेटेको थिएँ। तिब्बती संस्कारमा मृतक व्यक्तिको नाम नभन्ने चलन छ। त्यो कुरा मलाई त्यतिबेलासम्म थाहा थिएन, थाहा भएको भए सोध्ने पनि थिइनँ। तिब्बती संस्कार थाहा पाएपछि मैले तिब्बतीसँग कुरा गर्दा नाम बताउन मिल्ने भए मात्र बताउनु होला भन्ने गरेको छु। गोम्पोले मृतक आमा र छोरीको नाम बताउँदा आँखाभरि आँसु लिएका थिए। मैले उनको पुरानो घाउ कोट्याएर दुःख दिएँ। मेरै कारण टलपलाएको थियो गोम्पोको आँखामा आँसु। क्षमा गर साङ्गे गोम्पो!)

    श्रीभक्त खनाल

साहित्यपाटी

  • प्रेम, प्लाष्टिकको फूल र बिबाह प्रेम, प्लाष्टिकको फूल र बिबाह

    प्रेमको पनि सिधा अर्थ छ यदि कोही तपाईलाई राम्रो लाग्यो भने वा तपाईँपनि कसैलाई राम्रो लाग्यो भने प्रेम हुन्छ। यस्तो प्रेमको आधार कुनै रगतको सम्बन्ध हुँदैन। कुनै सात राउण्ड जग्गेको सम्बन्ध वा रोजगारको वाध्यता केही हुन्न। केवल इमान्दार र साँचो प्रेम मात्र हुन्छ। बिना लेनदेन प्रेमको नशा उच्चतम हुन्छ।

    महेन्द्र पौडेल

  • वैंशालु मन वैंशालु मन

    'राम्रै मान्छेको हातबाट खान पाएर पनि होला, तामाको अँखोराको पानी मीठो हगी!' एउटाले मुख मिठ्यायो। 'बैँशमा त स्याल पनि घोर्ले हुन्छ भन्छन्। तर यो घोर्ल्याइँ केटा भन्दा केटीमा बढी हुन्छ, किन होला? बैँशालु केटीको छाला नरम, अनुहार उज्यालो र शरीर पनि बान्की पारेको हुन्छ। रुपै नभएका भनिनेहरु पनि केही हदसम्म ध्यान खिच्ने खाल का हुन्छन्। केटाहरुलाई चाँही राम्रो कुराले हतपती पत्याउँदैन। प्रकृतिले नै केटीहरुको केही न केही पक्षपोषण गरेकै हुन्छ।' अर्को जान्ने पल्टियो।

  • मृत्युको सौन्दर्य मृत्युको सौन्दर्य

    मृत्युसँग पनि 
    सौन्दर्यको आयामहरु हुँदोरैछ

    जस्तो कि-
    चुँडिएपछि सयपत्री गलामा झुण्डिन्छ
    चुँडिएपछि लालीगुराँस शिरमा अल्झिन्छ

    नवीन प्यासी

पाठक विचार

  • राजीनामाले उज्यालियो दाहालको छवि

    लोडसेडिङ अन्त्य, ओबरमा हस्ताक्षर, फास्ट ट्रयाक लगायतका राम्रा काम दाहाल नेतृत्वको सरकारले अघि बढाएको छ। तिनको सह्राना गर्न कन्जुस्याईं गर्न हुँदैन। मुख्य कुरा यदि दाहालको राजीनामाभित्र कुनै भित्री खेलहरु सम्मिलित छैनन् भने उहाँको यो कदम अत्यन्त प्रशंसनीय छ। साथै दाहालले आफ्नो कद उँचो गर्ने अवसर सहर्ष सदुपयोग गर्नुभएको छ। वचनमा ढुक्क बन्न नसकिने मानिस भनेर चिनिने उहाँको छवि उजिल्याएको छ।

    कल्पना भट्टराई

लोकप्रिय

सिफारिस

सूचनापाटी

छापाबाट